|
Βιολί
Το Βιολί είναι έγχορδο (χορδόφωνο) μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Έχει τέσσερις χορδές διαφορετικού πάχους, που κουρδίζονται κατά διαστήματα πέμπτης (Σολ, Ρε, Λα, Μι), ενώ η μουσική του έκταση περιλαμβάνει 44 χρωματικούς φθόγγους. Οι πρόδρομες μορφές Βιολιού εμφανίστηκαν πιθανόν το 16ο αιώνα ως εξέλιξη του μεσαιωνικού Φιντλ (Fiddle), της Ιταλικής Λύρας Ντα Μπράτσο (Lira Da Braccio) και του Ρεμπέκ.

Βιολοντσέλο
Το Βιολοντσέλο είναι έγχορδο (χορδόφωνο) μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Έχει τέσσερις χορδές πιο παχιές από του Βιολιού και της Βιόλας, που κουρδίζονται σε αποστάσεις πέμπτης (Ντο, Σολ, Ρε, Λα). Παίζεται με δοξάρι, αλλά και με τα δάχτυλα (πιτσικάτο- pizzicato). Εμφανίστηκε το 16ο αιώνα και από τις αρχές του 19ου αιώνα εφοδιάστηκε με ακίδα, με την οποία στηρίζεται στο έδαφος, καθώς συγκρατείται ανάμεσα στα πόδια του οργανοπαίκτη.

Κανονάκι
Το Κανονάκι στην πρώιμη μορφή του εντοπίζεται πριν από τους αρχαιοελληνικούς κλασικούς χρόνους στον ασιατικό χώρο. Κατά τα μεσαιωνικά χρόνια, ήταν γνωστό με την ονομασία Ψαλτήριο, ενώ αρκετές πληροφορίες για το συγκεκριμένο όργανο καταγράφονται από χειρόγραφα και τοιχογραφίες εκκλησιών της βυζαντινής και μεταβυζαντινής εποχής.

Κιθάρα
Η Κιθάρα είναι ένα έγχορδο μουσικό όργανο με έξι συνήθως χορδές. Υπάρχουν επίσης, Κιθάρες με επτά, οκτώ, δέκα, δώδεκα και δεκαοκτώ χορδές. Από το δεύτερο μισό του εικοστού αιώνα αποτελεί ίσως το πιο δημοφιλές και γνωστό όργανο, καθώς χρησιμοποιείται σε μια πληθώρα δημοφιλών μουσικών ρευμάτων: τζαζ, μπλουζ, ροκ και ποπ.

Κοντραμπάσο
Το Κοντραμπάσο ή Βαθύχορδο, είναι έγχορδο (χορδόφωνο) μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Έχει μήκος περίπου 1.8 μέτρα και διαθέτει 4 χορδές που κουρδίζονται σε αποστάσεις τέταρτης στις νότες (Μι, Λα, Ρε, Σολ). Παλαιότερα ήταν τρίχορδο, ενώ σήμερα υπάρχουν και πεντάχορδα όργανα. Για λόγους τεχνικής στο παίξιμο έχουν διατηρηθεί χαρακτηριστικά της Viola Da Gamba από την οποία εξελίχθηκε, μέσω (και) του Βιολοντσέλου, κατά το 16ο αιώνα.

Λαούτο
Το Λαούτο είναι έγχορδο μουσικό όργανο, που στην ελληνική μουσική παράδοση χρησιμοποιείται συχνά σαν συνοδευτικό του Βιολιού, της Λύρας, ή άλλων οργάνων. Συγγενεύει με το Ούτι, αλλά έχει μεγαλύτερο μπράτσο, ισχυρότερο οπλισμό και δεσμούς (μπερντέδες). Κουρδίζεται συνήθως σε Μι -Λα - Ρε - Σολ, από κάτω προς τα πάνω. Το στεριανό λαούτο κουρδίζεται συνήθως σε Λα Ρε Σολ Ντο (4,3,2,1.

Λύρα
Με τον όρο Λύρα προσδιορίζεται έγχορδο μουσικό όργανο της αρχαιότητας, το οποίο συνόδευε (συνήθως) την απαγγελία στίχων. Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία κατασκευαστής της θεωρείται ο θεός Απόλλωνας και εφευρέτης της ο θεός Ερμής. Αρχικά είχε επτά ή οκτώ χορδές (αργότερα και εννέα), η καθεμιά από τις οποίες είχε κι ένα ιδιαίτερο όνομα. Αποτελούνταν από το αντηχείο, τους δύο βραχίονες και το ζυγό, ενώ παιζόταν με τα χέρια, χωρίς δοξάρι.

Μαντολίνο
Το Μαντολίνο είναι νυκτό έγχορδο όργανο της μεγάλης οικογένειας του Λαούτου. Είναι ιταλικής προέλευσης και δημιουργήθηκε προς το τέλος της Αναγέννησης. Προέρχεται από την Mandola με την οποία ανήκουν στην οικογένεια του Μαντολίνου, όπως άλλωστε ανήκουν το Μαντολοτσέλο και το Μαντολόνε. Το Μαντολίνο είναι πιο πρίμο και το Μαντολόνε πιο μπάσο όργανο.

Μπαγλαμάς
Ο Μπαγλαμάς είναι ένα μικρό και μακρόλαιμο νυκτό έγχορδο όργανο, που προσομοιάζει με το Μπουζούκι. Είναι συνήθως εξάχορδος (τρεις διπλές χορδές) και κατασκευάζεται από τα ίδια υλικά και με παρόμοιες τεχνικές με αυτές του Μπουζουκιού. Δημιουργήθηκε όταν οι ρεμπέτες ήταν κυνηγημένοι από τις αρχές και η μουσική τους απαγορευμένη.

Μπασαβιόλα
Η Μπασαβιόλα ή Βιόλα είναι έγχορδο (χορδόφωνο) μουσικό όργανο που παίζεται με δοξάρι. Είναι λίγο μεγαλύτερη από το Βιολί (μήκος σκάφους 40 - 42.5 cm) και έχει τέσσερις χορδές διαφορετικού πάχους, που κουρδίζονται κατά διαστήματα πέμπτης (Ντο, Σολ, Ρε, Λα). Η έκταση ήχων της καλύπτει 3.5 οκτάβες, από Ντο μέχρι Φα, με αποτέλεσμα να έχει πιο βαθύ ήχο από το Βιολί.

Μπουζούκι
Το Μπουζούκι είναι λαουτοειδές έγχορδο (χορδόφωνο) μουσικό όργανο, με αχλαδόσχημο αντηχείο (σκάφος) από επιμήκεις ξύλινες λουρίδες και μακρύ βραχίονα με κλειδιά στην άκρη για το χόρδισμα (κούρδισμα). Κατά μήκος του βραχίονα υπάρχουν λεπτά μεταλλικά ελάσματα, κάθετα προς την κατεύθυνση του βραχίονα, που σφηνώνονται σε μία λεπτή σχισμή και λέγονται τάστα. Τα διαστήματα ανάμεσα στα τάστα, οριοθετούν την απόσταση του ημιτόνιου.

Ούτι
Όπως αναφέρει ο Κυριάκος Καλαϊτζίδης, το Ούτι χρησιμοποιείται σήμερα «σ’ όλη την Εγγύς και την Μέση Ανατολή…στους Πέρσες, στους Αρμένιους, στους Τούρκους, στους Έλληνες, στους Εβραίους και σε όλο τον Αραβικό και τον υπόλοιπο μουσουλμανικό κόσμο». Η αρχική του μορφή ήταν διαφορετική από τη σύγχρονη. Ιστορικά, έπαιξε σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της μουσικής κουλτούρας των Αράβων.

Σάζι
Η ιστορική προέλευση του «Σάζι» (Σαζιού) πιθανολογείται ότι συνδέεται με την αρχαία Πανδουρίδα. Μάλιστα ένα αντίστοιχο μουσικό όργανο αναφέρεται στη σχολή του Πυθαγόρα, ενώ καταγράφεται στον ελλαδικό χώρο τουλάχιστον από τον 4ο αιώνα π.Χ., σύμφωνα με ενδείξεις από ανάγλυφο της Μαντινείας. Η ονομασία «Σάζι» (saz) είναι μάλλον τουρκική.

Σαντούρι
Το Σαντούρι, σε σχήμα ισοσκελούς τραπεζίου, έχει μεταλλικές χορδές κατά μήκος των δυο παράλληλων πλευρών του. Σε κάθε φθόγγο αντιστοιχούν 3-5 χορδές, κουρδισμένες στον ίδιο τόνο. Παίζεται με δυο λεπτά ραβδάκια, τις μπαγκέτες, τυλιγμένα στις άκρες με βαμβάκι ή δέρμα. Οι μπαγκέτες, με το άκρο τους γυρισμένο λίγο προς τα πάνω, κρατιώνται ανάμεσα στον δείκτη και το μεσαίο δάκτυλο, με τη βοήθεια του αντίχειρα.

Τζουράς
Ο Τζουράς είναι ένα μακρύλαιμο νυκτό έγχορδο όργανο, που προέρχεται από το Μπουζούκι. Είναι οκτάχορδος ή εξάχορδος, έχει μανίκι και κεφαλάρι Μπουζουκιού, αλλά μικρότερο σκάφος, περίπου διπλάσιο από του Μπαγλαμά. Ο ήχος του είναι πιο βαθύς, επειδή ο λαιμός και το καπάκι είναι μικρότερα από αυτά του Μπουζουκιού. Κουρδίζεται σε Ρε-Λα-Ρε, ενώ ο μικρότερος τζουράς σε Σολ-Ρε-Σολ.